Indiańskie przysłowia

  CZEJENOWIE

Nie osądzaj człowieka, dopóki nie pochodzisz w jego mokasynach przez dwa obroty księżyca.

Dobry wojownik jest marnym zwiadowcą.

Kiedy mężczyzna jest mądry jak wąż, może pozwolić sobie na bycie nieszkodliwym jak gołąb.

Strzeż się mężczyzny, który milczy i psa, który nie szczeka.

Przewidywanie jest w połowie ucieczką.

Naszym pierwszym nauczycielem jest własne serce.

CZIROKEZI

Kiedy się urodziłeś płakałeś a świat się uradował. Żyj swoim życiem a kiedy umrzesz świat zapłacze a ty się uradujesz.

Nie pozwól by wczoraj zabierało Ci dużo z dzisiaj.

Słabość wroga czyni nas silniejszymi.

Bezimienni

Bezimienni
i tylko gwiazdy im świecą.
Bezimienni
snem wiecznym śpią.
Bezimienni
odeszli daleko.
Bezimienni
w sercu ich ziemi, ich grób i ból.
Bezimienni
a w okół ludzie się śmieją.
Bezimienni pamięta o  nich tylko niebo        







Wiersz ten dedykuje, wszystkim Indianom, którzy polegli w obronie swej ziemi, a ich Imienia nikt nie pamięta.

Taniec ducha -Ghost Dance

"Taniec Ducha powstał w okresie kryzysu w społeczności rdzennej ludności Ameryki Północnej. Jego inicjatorem był Jack Wilson (Wovoka) - szaman plemienia Paiutów, który miał wizję, zgodnie z którą Indianie powinni rytualnie śpiewać i tańczyć, co pozwoliłoby ich społeczeństwu na nowo się odrodzić. Taniec Ducha obudził nadzieję Indian i szybko zaczął się rozprzestrzeniać. 29 grudnia 1890 roku pod Wounded Knee oddziały wojsk USA dokonały masakry niewinnych Indian plemienia Lakota wykonujących taniec. Był to jeden z najstraszniejszych incydentów w historii Satanów Zjednoczonych ze względu na znaczną przewagę sił i uzbrojenia 7 Pułku Kawalerii nad - złożoną w dużej części z kobiet i dzieci oraz rozbrojoną wcześniej - grupą Lakotów Minneconjou. Incydent przez wiele lat nazywany był przez Amerykanów "bitwą", jednak współcześni historycy są zgodni co do faktycznego charakteru tego krwawego ludobójstwa. "

"Taniec ducha (Ghost Dance) był najpotężniejszym ruchem religijnym wśród Indian Ameryki Północnej w-XIX w., jednakże spontanicznym i relatywnie krótkotrwałym"

Biały Miracle - wielka nadzieja Indian

W Wisconsin, 20 sierpnia 1994r o 6. rano urodziła się biały bizon nazwany wdzięcznym imieniem, Miracle.
kiedy Indianie dowiedzieli się o narodzinach mitycznego bizona, masowo przybywali na farmę, na której się urodził. 
Indianie wierzą, iż "bizon przyniesie czystość umysłu i ciała oraz, że zjednoczy wszystkie narody: czarny, czerwony, żółty i biały". Mówią też, że "Przybycie białego bizona jest niemal jak drugie przyjście Chrystusa".
W czasie tańca ducha Indianie głosili, że gdy bizony powrócą i znów zajmą ziemię, ludzie ją opuszczą. jakby na potwierdzenie tej przepowiedni bizony rosną w liczbę, a biała ludność Oklahamy, Dakot i Nebraski stale maleje, jedynie społeczność Indian powiększa się. W Dakocie Południowej od 1960 roku ich liczba podwoiła się.
Miracle 4 razy zmieniała kolor z białego na brązowy, potem na czarny i żółty na końcu na jasno brązowy. Według wierzeń Indian dopiero teraz spełni się przepowiednia o odrodzeniu kultury.
Czyżby Indiańskie legendy o odrodzeniu i białych bizonach mogły mówić prawdę?

Native Americans memorial czyli pomniki Indian IV

Apacki wojownik, pomnik w rezerwacie San Carlos:

pomnik dedykowany rdzennym mieszkańcom północnych wybrzeży Kolumbii,reprezentowanych przez Catalinę:

Powhatan

Ostatni Mohikanin

Nagrodzona Oscarem za dźwięk historia. Trwa wojna między USA i Kanadą. Jest rok 1795. Młody Mohikanin Unkas i jego przybrany brat, Biały Sokole Oko ratują dwie młode angielki. Niestety pod koniec filmu jedna z kobiet, Alicja i co gorsza ostatni z rodu Mohikanów  giną ;(((.
Ciekawostką jest, że grający Sokole Oko Daniel Day-Lewis przygotowując się do roli w filmie nauczył się strzelać z  muszkietu i zdejmować skóry ze zwierząt.
Odtwórca roli Unkasa E. Scheweig ma indiańskie pochodzenie jego matka była z plemienia Inuit.jednak on został później adoptowany przez niemiecką rodzinę.

Krwawy śnieg

Tak wiele
straconych istnień
przykrył biały śnieg.
Okrył swą czystą bielą,
otulił je.

Przed złowrogim światem,
skrył ciała tych,
co polegli Wounded Knee

Już ponad wiek
nad ziemią tą
krwawy sypie śnieg.

indiańskie pomniki III

standing bear

sacajewa

otwarte

                                                                            

Otwarte indiańskie ramiona

Otwarte dla ludzi z Nowego Świata.

Spotkała je ręka zbrojna

Spotkała od ludzi z Nowego Świata.

Otwarte indiańskie serca

Otwarte dla ludzi zza morza

Spotkała je hańba i trwoga 

Spotkała od ludzi zza morza.

Otwarte indiańskie ramiona

Otwarte indiańskie serca.

Spotkało je zło samo

Spotkał je los straceńca... 


To kolejny z moich wierszy.

Pomniki Indian II

cochise

popiersie Tashuncy w muzeum Fiedlerów

cmentarz Wounded Knee

Pomniki Indian

Słynna pocahontas

little turtle

pomnik ofiar Szlaku Lez

JEDNO.

Wracam po długiej nieobecności i chce dziś napisać o tym, ze Indianie to kultura, historia i wierzenia, z których należy czerpać to co najlepsze. Ich filozofia życia pełna szacunku dla wszystkiego co żyje i ich otacza. Ich szacunek do ziemi ojców, można by powiedzieć patriotyzm, choć niektórzy wolą  nie używać tego słowa w stosunku do Indian bo nie mieli oni formalnie ojczyzny, kraju otoczonego granicami prawnymi. ale mieli swoją ziemię i to za nią oddali swoje życie za wolną prerie, puszczę, za monumentalne góry. to był ich "kraj" i zapewne gdyby znali pojęcie ojczyzny w takim sensie jak my je znamy, to nie chcieli by go przypisać do swoich krain. Dla nas ziemia jest własnością, naszym terytorium. Dla nich to także matka, ich i wszystkiego co żyje na około. Dla nich do ziemia ojców, której należy okazać szacunek i jeśli trzeba oddać życie. Oni ze swoją ziemia i  jej istotami to JEDNO.

fajka pokoju

"Złoto Gór Czarnych" K. i A. Szklarscy notka nr 6
Swieta fajka pokoju, która równie stanowiła swego rodzaju glejt
nietykalnosci dla posłów, w jezyku Dakotów zwała sie wookiye cannonbanpa.
Lulki tych fajek wyrabiano z czerwonego kamienia z kamieniołomu Pipe-stone,
le acego w południowo-zachodniej czesci stanu Minnesota, na plemiennych
ziemiach Santee Dakotów. Wbrew mylnym twierdzeniom, nawet współczesnych
Indian, kamieniołom Pipestone nie jest unikatem na swiecie, pokłady czerwonego
kamienia sa tak e w stanach Wisconsin, Ohio i Arizona, lecz jedynie Pipestone
jest dla Indian swietym „miejscem religijnego kultu. Kamieniołom Pipestone,
zwany Krajem Pokoju, jest traktowany przez Indian jako neutralne, swiete
miejsce, na które nikomu nie wolno wnosic broni. Nawet wrogie sobie plemiona
na terenie swietego kamieniołomu zachowywały sie pokojowo.
George Catlin, amerykanski malarz i podró nik, jako pierwszy biały
dokładnie opisał kamieniołom Pipestone (lata 1830-32) i zebrał próbki
czerwonego kamienia, który potem nazwano catlinitem. W 1937 r. kamieniołom
Pipestone został zaliczony do pomników narodowych Stanów Zjednoczonych

.

bezgłośny język Indian

W dzisiejszych czasach wiele osób na świecie posługuje się językiem migowym. Jednak język gestów ludzi głucho-niemych nie jest jedynym w swoim rodzaju. Swą odmianę języka migowego wymyślili już Indianie i to zapewne na długo przed przybyciem Kolumba.
Bezgłośny język Indian - MOWA ZNAKÓW.
Używany był podczas polowań, wypraw wojennych, a także przypadkowych spotkań z obcymi plemionami podczas wędrówek, co ciekawe był bardzo uniwersalny i w każdym z posługujących się nim plemion identyczny.
Spotkałam się kiedyś ze stwierdzeniem, iż mowa znaków jest NAJDOSKONALSZYM JĘZYKIEM MIGOWYM ŚWIATA .
obrazki pochodzą ze strony:
http://archiwum.wiz.pl/1997/97063900.asp

liczby

mężczyzna

smutny

strzała

serce + dobry = szczęśliwy

jechać na koniu

Mała zagadka odnośnie mowy znaków

www.indianie.info

1to f 2 to j 3 to i 4 to b 5 to d
6 to e 7 to a 8 to c 9 to g 10 to h

lakocki 2

Link do mini słownika polsko- lakockiego
http://www.hunka-lowanpi.wwt.pl/glowna/plemiona/lakota/slownik1.html

Lakocki 1

Woyawapi (liczby)

Wanz'i (one)

Nunpa (two)

Yamni (three)

Topa (four)

Zaptan (five)

S'akpe (six)

S'akowin (seven)

S'akdog'an (eight)

Napc'iwanka (nine)

Wikc'emna (ten)

Akewanz'i (eleven)

Akenunpa (twelve)

Akeyamni (thirteen)

Aketopa (fourteen)

Akezaptan (fifteen)

Akes'akpe (sixteen)

Akes'akowin (seventeen)

Akes'akdog'an (eighteen)

Akenapc'iwanka (nineteen)

Wikc'emna nunpa (twenty)

Wikc'emna yamni (thirty)

Wikc'emna topa (forty)

Wikc'emna zaptan (fifty)

Wikc'emna s'akpe (sixty)

Wikc'emna s'akowin (seventy)

Wikc'emna s'akdog'an (eighty)

Wikc'emna napc'iwanka (ninety)

Opawing'e (one hundred)

mapy

Rozmieszczenie plemion indiańskich na wschodzie USA

Rozmieszczenie plemion indiańskich na zachodzie USA

Indian Dreams - Sacred Spirit

Piękna melodia indiańska.

"Złoto Gór Czarnych"

Jest to przepiękna trylogia indiańska Państwa Szklarskich. W doskonały sposób ukazuje, życie codzienne, kulturę i wierzenia Indian północnoamerykańskich. Dodatkowo przekazuje wiele informacji historycznych. Jest powieścią bardzo wiarygodną, gdyż napisana została na podstawie wielu naukowych publikacji, a elementy, postacie i zdarzenia wymyślone przez autorów, dodają jej romantycznego zabarwienia i łagodnie wprowadzają w świat, którego już nie ma.
Głównym bohaterem 2 pierwszych tomów jest Tehawanka - Przebiegły Wąż Indianin z plemienia Wahpekute Dakota, zaś trzeci tom ilustruje najważniejsze walki Dakotów z Amerykanami. Tak więc akcaja rozpoczyna się w chwili powstania Santee Dakotów w Minnesocie i kończy się w chwili tragedii nad Wounded Knee .

Tom I "Orle Pióra"

tom II "Przekleństwo złota"

Tom III "Ostatnia walka Dakotów"

kamienna twarz

Za kłembami dymu

z fajki pokoju,

kamienna, czerwona

twarz.

Co skrywa serce?

Nikt się nie dowie,

co czuje indiański wódz.

Na twarzy kamień,

a w sercu ciężki jak kamień ból.

Ziemi straconej,

przez białych skradzione

nic już nie zwróci mu.