Geronima żywot własny - recenzja książki.

 "Geronima żywot własny" to stosunkowo stara książka, moje wydanie pochodzi z 1975 i kupiłam je w antykwariacie, gdyż obecnie ciężko ją gdziekolwiek dostać i wątpię żeby jakiekolwiek wydawnictwo zamierzało wznawiać jej wydania, gdyż jak wiadomo książki o Indianach w dzisiejszych czasach bestselerami nie są.

Historia jak sam tytuł wskazuje jest biografią, a może raczej należałoby powiedzieć autobiografią Geronima, spisaną przez S.M. Barretta przy pomocy Asy Daklukiego, syna wodza Apaczów Nedni.

Sam Geronimo dedykuje swoją opowieść T. Rooseveltowi. Sama dedykacja wygląda w sposób następujący

Autor książki w przedmowie pisze, iż "celem przyświecającym opracowaniu tej książki było dostarczenie czytelnikowi autentycznej relacji o życiu prywatnym Apaczów oraz danie wiezionemu Geronimowi należytej każdemu jeńcowi szansy wyłożenia racji, które skłoniły go do stawienia czoła naszym prawom i naszej cywilizacji". Można więc nabrać nadziei, że opowieść Indianina została spisana w sposób wierny, a książka pozwoli nam ujrzeć życie Geronima i historie Apaczów takie, jakie były widziane z perspektywy Indianina.

Książka opatrzona jest również wstępem F.W. Turnera III, który jest właściwie krótkim streszczeniem historii Apaczów, a także kilkoma przemyśleniami na temat cywilizacji.

Następnie zaś trafiamy na rozdział wstępny, który jest opowieścią Barretta o tym jak poznał Geronima, a także o tym jak wyglądały prace nad książką.

Dopiero po tych wszystkich wstępach i przemowach, które może i można by uznać zbędne, ale bez wątpienia będące ciekawym dodatkiem, otrzymujemy właściwą historię Geronima. 

Historię swą Geronimo rozpoczyna od legendy, będącej opowieścią o pochodzeniu Apaczów.
W pierwszej części Geronimo snuje opowieść o swym dzieciństwie. Opowiada przy tym o życiu codziennym, zwyczajach i tradycjach plemienia, dzięki czemu można dowiedzieć  się z pierwszej ręki o tym jak żyli Apacze.
W drugiej części opisuje historię relacji Apaczów z Meksykanami, do walki z którymi Geronima napędzała strata wielu bliskich jego sercu osób. Jest to pełna sukcesów i porażek bitewnych część opowieści.
Trzecia część opowieści Geronima to historia relacji z Amerykanami, pierwsze spotkania, a następnie starcia i wreszcie o jego uwięzieniu i tym jak został jeńcem wojennym. Dalej znajdujemy kilka króciutkich rozdziałów opisujących m.in. różne zwyczaje plemienne i apacką religię.

Na samym końcu Geronimo wyraża pragnienie powrót w rodzime strony, jest to jeden z  najbardziej nostalgicznych i najsmutniejszych fragmentów książki.

Całość zaopatrzona jest przypisami Barretta i Turnera, które uściślają opowieść Geronima.

Książka nie jest pasjonująco literaturą akcji, nie jest też napisana w zachwycającym stylu, Geronimo opowiada w sposób dość lakoniczny, nie znajdujemy tu rozbudowanych opisów miejsc czy sytuacji. Nie wątpliwie jest jednak bardzo ciekawa i warta przeczytania, gdyż poznajemy historię Geronima taką jak to on ją widział. Momentami jest też smutna i przejmująca, tak jak i cała historia Indian. Gdybym miała ocenić książkę w skali od 1 do 10 to naprawdę nie wiem jaką notę należałoby wystawić. Bo w kwestii technicznej jak już wspominałam jest dość słaba, ale z drugiej strony jest to tylko i aż opowieść snuta przez człowiek, który nie odebrał nigdy żadnego wykształcenia i po prostu chciał opowiedzieć swoją historię. I w końcu jak wystawiać ocenę za czyjąś własną historię. Dlatego finalnie wstrzymuję się od jakiejkolwiek oceny, ale książkę serdecznie polecam, warto spojrzeć na historię ostatnich walk Apaczów oczami Geronima.

Jak Indianei wykorzystywali bizony?

Życie Indian nie było łatwe, wszystko trzeba było zdobyć, stworzyć samemu. Nie było hipermarketu gdzie można było się zaopatrzeć w co tylko dusza zapragnie. Dlatego zasobami zdobywanymi z wielkim trudem i poświęceniem trzeba było gospodarować rozsądnie i jak najbardziej ekonomicznie. Powyższa grafika obrazuje jak Indianie wykorzystywali poszczególne części bizona.
Dla nieznających angielskiego przedstawiam tłumaczenie począwszy od ogona, zgodnie z ruchem wskazówek zegara (niestety nie potrafię przerobić grafiki tak aby była po polsku 😉)

Tail - ogon - dekoracje, coś do odganiania much (przypuszczam), bat/bicz

Muscles - mięśnie - ścięgna, suszone mięso

Tanned hide - z tego co się dowiedziałam to po prostu oprawiona skóra, żeby nadawała się do wyrobu przedmiotów użytkowych, byłoby to nawet logiczne gdyż, mamy tu - mokasyny, kołyski/kolebki, ubrania na zimę, koszule, nogawice, paski, sukienki, kołczany, wierzchy od tipi ( nie wiem jak inaczej ładnie po polsku ująć, mam nadzieję, że wiadomo o co chodzi ), kabury i lalki.
nie mam pojęcia czym są pipe bags - dosłowne tłumaczenie jest trochę bez sensu jak dla mnie, więc jeśli ktoś wie, to proszę o komentarz :)

Rawhide - skóra niewyprawiona - pojemniki, tarcze, czerpaki/wiadra, podeszwy mokasynów, paski, nakrycia głowy, torebeczki na zioła, bębny, liny, siodła, strzemiona, pochwy na noże, opaski na rękę, woreczki na kule.

Horns- rogi - kubki, łyżki, kadzie, nakrycia głowy.

Brains - mózgi - nie mam pojęcia szczerze pisząc
.
Skull - czaszka -  wykorzystywana w ceremoniach religijnych.

Tongue - język - najlepsza część mięsa.

Beard - broda - ozdoba dla broni.

Hair - włosie - nakrycia głowy, wypełnienie siodeł, poduszki, liny, uździenice.

Hooves - kopyta - klej, grzechotki

Stomach - żołądek - wiadra, kubki, naczynia, garnki.

Bones - kości -  noże, groty strzał, łopaty, skrobaki, sanki zimowe, jakieś części do siodeł, kości do gry

Fat - tłuszcz,- mydło, ojej do gotowania.

Powracam do prowadzenia bloga

***

To jak powrót 
w dawno niewidziane miejsca,
wędrówka serca
do kraju dziecięctwa,
spotkanie z dawno niewidzianym przyjacielem,
cenna mapa
odnaleziona w szpargałach.
Gdy odkryłam, że tęskniłam,
a żadna powiastka mi ich nie zastąpiła.
Gdy odkryłam, że tych kilka idei
już dawno wsparłam na nich.
A  tajemnice głębin wszechświata
i splotów neuronów
to tylko substytut,
że w moim sercu wciąż tak wiele dla nich miejsca.





Moi drodzy czytelnicy, witam z powrotem. wiem, że bardzo długo mnie tu nie było, ale brakowało mi zarówno czasu jak i koncepcji. Teraz jednak postanowiłam powrócić do prowadzenia bloga, nie będę pisywać często, ale mimo wszystko postaram się raz na 2 - 3 miesiące coś wrzucić. Miło mi będzie gdy nadal będziecie czytywać moje wpisy i odkrywać piękno kultury i bogactwo historii Indian.

~shania

"Duch Szalonego Konia"

 

Po bardzo długiej przerwie w końcu pojawia się post, który powstawał bardzo długo, pisałam go na kilka rat, a i sam materiał do tektu przyswajałam na jeszcze więcej. Raz z braku czasu, dwa dlatego że temat nie jest łatwy, przynajmniej moim zdaniem. Ale do rzeczy :)
     Całkiem przypadkiem trafiłam na ciekawy, mimo że przeszło 20 letni film dokumentalny "Duch Szalonego Konia" O czym jest film? O Czarnych Wzgórzach - ich znaczeniu dla Dakotów, o ich historii, nieco o historii Oglalów tej najbliżej związanej z Paha Sapa, jest też oczywiście wspomniane jak sam tytuł wskazuje o Szalonym Koniu, ale to tylko wstęp.
Duża część dokumentu poświęcona jest AMI, który mam wrażenie, z racji na swą współczesność jest mniej znaną kartą w historii, (ale też przecież i współczesności) Indian północnoamerykańskich. Poruszono również kwestie dotyczące obecnej sytuacji  Dakotów w Pine Ridge (mimo 20 lat różnicy to wszystko wcale nie staje się bardziej "różowe").
     Wiele z tych rzeczy wie z pewnością każdy kto choć trochę interesuje się Indianami, ale mimo wszystko myślę, że warto obejrzeć, posłuchać, co spotkanie z białym człowiekiem uczyniło rdzennym Amerykanom. I ogólnie rzecz biorąc jest to wszystko smutne, strasznie smutne, że dumni Oglalowie wiodą tak ciężki, trudny żywot, tak inny jak jeszcze niedawno ich przodkowie, taki na jaki z pewnością nie zasłużyli potomkowie jednych z największych indiańskich wojowników w historii Ameryki...
    A na koniec piękne słowa Szalonego Konia, które zostały zacytowane w filmie: "Nie sprzedaje się ziemi, po której chodzą ludzie." Myślę, że w tym zdaniu jest zawarta cała głębia i sens walki wodza, a także pewne przesłanie dla potomnych, a w pewnym sensie i dla nas, dla każdego kto chce wysłuchać tych słów.

~shania

P.S. Dokument bez problemu da się znaleźć w internecie

Lakota Prayer

Wakan Tanka, Great Mystery,

teach me how to trust

my heart,

my mind,

my intuition,

my inner knowing,

the senses of my body,

the blessings of my spirit.

Teach me to trust these things

so that I may enter my Sacred Space

and love beyond my fear,

and thus Walk in Balance

with the passing of each glorious Sun.

To the Native People, the Sacred Space

is the space between exhalation and inhalation (contentment).

To Walk in Balance is to have Heaven (spirituality)

and Earth (physicality) in Harmony.

Tłumaczenie w komentarzu poniżej
http://siouxpoet.tripod.com/id4.html

Speak of Me ~ By Darren M. Grine

I am the raindrops of spring

I am the warmth of summer

I am the serene colors of fall

I am the tranquil winter snow

I am the whispers in the wind

Although my time here was short

I was celebrated as a native miracle

My life on Mother Earth brought much joy

For reasons unknown, the Great Spirit needed me

While I’m no longer here, you will forever know I’m there

Speak of me, and you will always hear my voice

from the past.

http://siouxpoet.tripod.com/id4.html
Copyright©2008 Darren M Grine

Native American quotes

symbole Indian

Trochę stęskniłam się za blogiem więc póki mam jeszcze na to czas przedstawiam kolejny post ;) 

https://s-media-cache-ak0.pinimg.com/originals/51/1f/bd/511fbdeaa2c66abe9eb0fa5f7137e12a.jpg

***

.

Pójdziemy naprzód,

oddamy życie,

oddamy krew.

Pójdziemy naprzód,

będziemy mężni,

będziemy waleczni.

Stworzymy historię,

stworzymy nowy dzień

otuleni zwycięstwem,

otuleni snem.

Pójdziemy naprzód,

ludzie wspaniali,

ludzie niezwyciężeni.

Pójdziemy naprzód

nucąc pieśń starą,

nucąc pieśń zwycięstwa.

Przekroczymy bramy,

dokąd pójdziemy,

gdy zamkną się za nami?

Dawno nic nie pisałam, a to znalazłam ostatnio przypadkiem w niedokończonych postach.
Miłego tygodnia dla Wszystkich ♥ :)

Instructions for Living - Lakota

Instructions for Living - Lakota

Friend do it this way - that is,
whatever you do in life,
do the very best you can
with both your heart and mind.
And if you do it that way,
the Power Of The Universe
will come to your assistance,
if your heart and mind are in Unity.
When one sits in the Hoop Of The People,
one must be responsible because
All of Creation is related.
And the hurt of one is the hurt of all.
And the honor of one is the honor of all.
And whatever we do effects everything in the universe.
If you do it that way - that is,
if you truly join your heart and mind
as One - whatever you ask for,
that's the Way It's Going To Be.

- Spoken wisdom by White Buffalo Calf Woman -

http://siouxpoet.tripod.com/

Indiańskie symbole

Indiański cytat na kwiecień

Kiedy człowiek oddala się od natury, jego serce staje się twarde ~ przysłowie Lakota

Kiedy chcesz na chwilę przed snem (jest po północy :D ) zajrzeć do internetu i poczytać coś o Indianach i nagle trafiasz właśnie na cytat wodza, który jest twoim indiańskim autorytetem.... Nie mogłam się powstrzymać, żeby nie wstawić tego od razu na bloga.

When you want browse Internet before bedtime (it's after midnight :D )and read something about Native Americans and sudenly you get a quote from the chief who is your authority. I couldn't stop myself from publishing this  here.

p.s. teraz krótkie i proste posty będą dwujęzyczne za wszelkie błędy w języku angielskim przepraszam

now short and simple posts will be bilingual. I apologize for the mistakes in English

Indiański cytat na marzec

All is finished 
I wanted to give something of my past to my grandson.
I told him that I would sing the sacred wolf song over him.
In my song, I appealed to the wolf to come and preside over us, while I would perform the wolf ceremony.
So that the bondage between my grandson and the wolf would be life long.
I sang.
In my voice was the hope that clings to every heartbeat.
I sang.
In my words were the powers I inherited from my forefathers.
I sang.
In my cupped hands lay a spruce seed, the link to creation.
I sang.
In my eyes, sparkled love.
And the song floated on the sun's rays from tree to tree.
When I had ended, it was as if the whole world listened with us to hear the wolf's reply.
We waited a long time but none came.
Again I sang, humbly but as invitingly as I could, until my throat ached and my voice gave out.
All of a sudden I realized why no wolves had heard my sacred song.
There were none left!
My heart filled with tears.
I could no longer give my grandson faith in the past, our past.
I wept in silence.
All is finished!
...Chief Dan George Salish (1899-1981)

(przepraszam za brak tłumaczenia, postaram się w wakacje dodać tłumaczenia wszystkich wierszy i cytatów w języku angielskim)

http://www.support-native-american-art.com/native-american-poetry.html

Tak wiem jak bardzo długo nic nie publikowałam, ale najpierw sesja, a potem potrzebowałam odpoczynku, a teraz też mam dużo obowiązków, wstawiam ten post w jednym z okienek między zajęciami na uczelni. Ale postaram się aby pojawiało się coś przynajmniej z raz w miesiącu. Byle do wakacji, wtedy nadrobię zaległości. 

P.S. Dziękuję wszystkim stałym czytelnikom, że wciąż są mimo tego jak rzadko się tu coś pojawia :) 

~ shania.

Indiańskie złote myśli

Na dobry początek nowego roku wybrałam kilka indiańskich mądrości, takich złotych myśli, które skłaniają do przemyśleń i nastawiają pozytywnie do życia.

• Po to, żeby usłyszeć siebie, są potrzebne milczące dni.
  
• Kochaj ziemię. Ona nie jest odziedziczona tobą u twoich rodziców, ona jest pożyczona tobą u twoich dzieci.
  
• Nie idź za mną – być może nie poprowadzę cię. Nie idź przede mną – być może nie pójdę za tobą. Idź obok i będziemy jedną całością.
  
• Nie trzeba wiele słów, żeby powiedzieć prawdę.
  
• Kiedy człowiek modli się jeden dzień, a potem grzeszy sześć dni, Wielki Duch gniewa się, a Zły Duch śmieje się.
  
• Nawet martwa ryba może płynąć z prądem.
  
• Dobry człowiek widzi dobre znaki.
  
• Dąż do mądrości, a nie do wiedzy. Wiedza – to jest przeszłość. Mądrość – to jest przyszłość.
  
• Dobre serce i dobry umysł – to jest to, co potrzebne, żeby być przywódcą.
  
• Nie możesz obudzić człowieka, który udaje, że śpi.
  
• Ten kto milczy wie do dwóch razy więcej aniżeli gaduła.
  
• Dlaczego bierzecie na siłę to, co możecie wziąć miłością?
  
• Dopóki każdy człowiek nie pozna pokoju w swojej duszy, niemożliwy jest pokój między narodami.
  
• Kiedy urodziłeś się płakałeś, a świat się śmiał. Żyj tak, by umierając śmiać się, a żeby świat płakał.

Te i inne złote myśli na: http://womanadvice.pl/artykul-madrosci-indian#ixzz4UnnLEEqi 

Niech gwiazdy trzymają Twój smutek z dala,

Niech kwiaty wypełniają Twoje serce pięknem,

Niech nadzieja zawsze ociera Twoje łzy.

A przede wszystkim, niech cisza uczyni Cię silnym.

-Wódz Dan George

Tymi pięknymi słowami, chcę złożyć wam drodzy Czytelnicy Noworoczne życzenia, oby ten rok był jeszcze lepszy od poprzedniego i abyście zawsze mogli znaleźć czas na rozwój waszych pasji.

~ shania

indiański cytat na grudzień

„Ludzkość nie tka sieci życia. Jesteśmy niewielkim wątkiem w niej. Cokolwiek robimy w sieci, możemy zrobić dla siebie. Wszystkie rzeczy są ze sobą powiązane. Wszystkie rzeczy połączone” – Wódz Seattle

※INDIAŃSKA MUZYKA DO NAUKI※ brain music ➸ koncentracja ➸ do czytania ➸ s...

może komuś się przyda, mi czasami pomaga :)

indiański cytat na listopad

 Zawsze idź do przodu z odwagą

Gdy masz wątpliwości, zachowaj spokój i czekaj;

Gdy nie ma już wątpliwości, dla ciebie to idź naprzód z odwagą.

Tak długo, jak panuje mgła, staraj się zachować spokój;

Bądź spokojny, dopóki słońce nie rozwieje mgły

-A gdy to się wydarzy…

Wtedy działaj z odwagą.

–Ponca Wódz Orzeł Biały

Piękne słowa na listopad, z "malutkim tylko opóźnieniem" no ale studia ;)